{"id":289633,"date":"2020-12-06T09:33:26","date_gmt":"2020-12-06T08:33:26","guid":{"rendered":"https:\/\/arewa.ng\/?p=289633"},"modified":"2020-12-06T09:33:41","modified_gmt":"2020-12-06T08:33:41","slug":"cututtukan-da-auren-zumunci-ke-jawowa","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arewa.ng\/?p=289633","title":{"rendered":"Cututtukan da auren zumunci ke jawowa"},"content":{"rendered":"<div id=\"\">\n<div class=\"css-hxtc46-GridComponent e57qer20\" dir=\"ltr\">\n<figure class=\"css-m91nxa-Figure e6bmn90\">\n<div class=\"css-2d6yrt-GridComponent e57qer20\" dir=\"ltr\">\n<div class=\"css-eytg6c-GridComponent e57qer20\" dir=\"ltr\">\n<div class=\"css-oijotl-ImagePlaceholder e1whu0\"><img decoding=\"async\" class=\"css-1vsigzm-StyledImg-fadeIn e1enwo3v0\" alt=\"Mace ta lullube fuska\" src=\"https:\/\/arewa.ng\/storage\/2020\/12\/Cututtukan-da-auren-zumunci-ke-jawowa.jpg\" width=\"976\"><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/figure>\n<\/div>\n<div class=\"css-hl9dz2-GridComponent e57qer20\" dir=\"ltr\">\n<p class=\"css-qg6qrj-Paragraph e1cc2ql70\" dir=\"ltr\"><b>Auren zumunci ko na dangi ba sabon abu ba ne tsakanin \u0199abilu, inda wasu \u0199abilun suke bayar da matu\u0199ar muhimmanci a kansa domin inganta dangantakar da ke tsakaninsu. <\/b><\/p>\n<\/div>\n<div class=\"css-hl9dz2-GridComponent e57qer20\" dir=\"ltr\">\n<p class=\"css-qg6qrj-Paragraph e1cc2ql70\" dir=\"ltr\">Sai dai duk da auren zumunci da ake yi tsakanin \u01b4ar wa da \u0257an \u0199ane, da kuma makamantansu yana da fa&#8217;idoji ta \u0253angaren zamantakewa da kuma \u0199ara dan\u0199on zumunci, a kimiyance ta \u0253angaren lafiya, likitoci sun ce yana da ha\u0257ari.<\/p>\n<\/div>\n<div class=\"css-hl9dz2-GridComponent e57qer20\" dir=\"ltr\">\n<p class=\"css-qg6qrj-Paragraph e1cc2ql70\" dir=\"ltr\">Dr Ibrahim Musa, masanin lafiyar jini a asibitin koyarwa na Malam Aminu Kano da ke Kano a arewacin Najeriya ya ce auren zumunci yana haifar da \u0199arin yiwuwar samun cututtukan da ake gada daga iyaye.<\/p>\n<\/div>\n<div class=\"css-hl9dz2-GridComponent e57qer20\" dir=\"ltr\">\n<p class=\"css-qg6qrj-Paragraph e1cc2ql70\" dir=\"ltr\">Misali, kamar ciwon sikila wanda iyaye sukan kasance suna da nau&#8217;in wannan ciwon tare da su, idan aka ci gaba da auratayya ciwon zai ci gaba da ya\u0257uwa.<\/p>\n<\/div>\n<div class=\"css-hl9dz2-GridComponent e57qer20\" dir=\"ltr\">\n<p class=\"css-qg6qrj-Paragraph e1cc2ql70\" dir=\"ltr\">Sannan masanin ya ce akwai cututtuka da na gado wan\u0257anda auren zumunci ke haifarwa ba tare iyali sun sani ba.<\/p>\n<\/div>\n<h2 class=\"css-pzu2gg-SubHeading e14hemmw1\" id=\"\u0198wayar-halittar-dangi\" tabindex=\"-1\">\u0198wayar halittar dangi<\/h2>\n<div class=\"css-hl9dz2-GridComponent e57qer20\" dir=\"ltr\">\n<p class=\"css-qg6qrj-Paragraph e1cc2ql70\" dir=\"ltr\">Mujallar Lafiya ta The Lancet a 2013, ta ce \u0199wayoyin halittar ma&#8217;aurata na iya shafar kowa\u0257anne ma&#8217;aurata, komai asalinsu ko \u0199abilarsu.<\/p>\n<\/div>\n<div class=\"css-hl9dz2-GridComponent e57qer20\" dir=\"ltr\">\n<p class=\"css-qg6qrj-Paragraph e1cc2ql70\" dir=\"ltr\">Misali wadda ta auri \u0257an uwanta da suke jini \u0257aya za ta fi fuskantar matsala a \u01b4a\u01b4an da za ta haifa.<\/p>\n<\/div>\n<div class=\"css-hl9dz2-GridComponent e57qer20\" dir=\"ltr\">\n<p class=\"css-qg6qrj-Paragraph e1cc2ql70\" dir=\"ltr\">Ko da yake a wani cikakken bayani da Hukumar Lafiya ta Ingila NHS ta yi game da matsalar ta ce ba a cika samun matsala ba a yawancin \u01b4a\u01b4an da aka haifa ta hanyar auren zumunci, yawanci ana haihuwarsu ne da lafiya.<\/p>\n<\/div>\n<div class=\"css-hl9dz2-GridComponent e57qer20\" dir=\"ltr\">\n<p class=\"css-qg6qrj-Paragraph e1cc2ql70\" dir=\"ltr\">Amma ta ce auren zumunci kamar na \u01b4ar wa da \u0257an \u0199ane ko \u01b4a\u01b4an wa da \u0199anwa, ya fi haifar da matsala ga \u01b4a\u01b4an da za su haifa da kashi uku zuwa shida, amma kuma matsalar ba mai yawa ba ce.<\/p>\n<\/div>\n<div class=\"css-hl9dz2-GridComponent e57qer20\" dir=\"ltr\">\n<p class=\"css-qg6qrj-Paragraph e1cc2ql70\" dir=\"ltr\">Ana samu matsala idan ma&#8217;auratan biyu sun gaji kwayoyin haliyyar da ke da matsala daga iyayensu.<\/p>\n<\/div>\n<h2 class=\"css-pzu2gg-SubHeading e14hemmw1\" id=\"Me-ya-sa-\u0199wayoyin-halitta-ke-da-muhimmanci-ga-dangi\" tabindex=\"-1\">Me ya sa \u0199wayoyin halitta ke da muhimmanci ga dangi<\/h2>\n<div class=\"css-hl9dz2-GridComponent e57qer20\" dir=\"ltr\">\n<p class=\"css-qg6qrj-Paragraph e1cc2ql70\" dir=\"ltr\">Yan uwa daga dangi \u0257aya suna da adadi mafi yawa tsakaninsu na \u0199wayoyin halittarsu. \u0198wayoyin halittar kuma ginshi\u0199i ne da ke sarrafa jiki.<\/p>\n<\/div>\n<div class=\"css-hl9dz2-GridComponent e57qer20\" dir=\"ltr\">\n<p class=\"css-qg6qrj-Paragraph e1cc2ql70\" dir=\"ltr\">\u0199wayoyin halittar ne ke daidaita launin ido da girmansa da girman \u0199afafu da hannaye da sauransu.<\/p>\n<\/div>\n<div class=\"css-hl9dz2-GridComponent e57qer20\" dir=\"ltr\">\n<p class=\"css-qg6qrj-Paragraph e1cc2ql70\" dir=\"ltr\">Ana gadar abubuwa da dama daga iyaye, kamar yadda za mu iya gadar cututtuka da dama daga gare su, ta hanyar \u0199wayar halittarsu.<\/p>\n<\/div>\n<div class=\"css-hl9dz2-GridComponent e57qer20\" dir=\"ltr\">\n<p class=\"css-qg6qrj-Paragraph e1cc2ql70\" dir=\"ltr\">Wannan zai iya shafar al&#8217;ummar da dama, amma ya fi yawa tsakanin dangin da ke auratayya tsakaninsu.<\/p>\n<\/div>\n<h2 class=\"css-pzu2gg-SubHeading e14hemmw1\" id=\"Haihuwar-\u01b4a\u01b4a-da-nakasa\" tabindex=\"-1\">Haihuwar \u01b4a\u01b4a da nakasa<\/h2>\n<div class=\"css-hl9dz2-GridComponent e57qer20\" dir=\"ltr\">\n<p class=\"css-qg6qrj-Paragraph e1cc2ql70\" dir=\"ltr\">NHS ta ce ana samun matsaloli na gado cikin kowace al&#8217;umma a duniya. Kuma al&#8217;ummar da ke yin auren zumunci sun fi yawan yaran da ke da matsaloli na gado.<\/p>\n<\/div>\n<div class=\"css-hl9dz2-GridComponent e57qer20\" dir=\"ltr\">\n<p class=\"css-qg6qrj-Paragraph e1cc2ql70\" dir=\"ltr\">A cewar NHS \u01b4an asalin asalin Pakistan a Birtaniya sun fi yin auren zumunci tsakaninsu, kuma tsakaninsu aka fi samun yaran da ake haihuwa da matsaloli na gado.<\/p>\n<\/div>\n<div class=\"css-hl9dz2-GridComponent e57qer20\" dir=\"ltr\">\n<p class=\"css-qg6qrj-Paragraph e1cc2ql70\" dir=\"ltr\">Matsalar tana faruwa ne idan akwai wata kwayar halitta ta daban a dangi kuma iyayen duka suna da wannan kwayar halittar. Idan a cikin dangin wasu suka auri junansu akwai yiyuwar \u01b4a\u01b4an da za su haifa su yi gadon wannan \u0199wayar halittar daga iyayen biyu.<\/p>\n<\/div>\n<div class=\"css-hl9dz2-GridComponent e57qer20\" dir=\"ltr\">\n<p class=\"css-qg6qrj-Paragraph e1cc2ql70\" dir=\"ltr\">Dr Ibrahim ya ce tun da cutar tana cikin dangi kuma aka ci gaba da auratayya, ciwon zai ci gaba da ya\u0257uwa daga yayan da aka haifa,&#8221;<\/p>\n<\/div>\n<div class=\"css-hl9dz2-GridComponent e57qer20\" dir=\"ltr\">\n<p class=\"css-qg6qrj-Paragraph e1cc2ql70\" dir=\"ltr\">Sauran cututtukan gado da likita ya bayyana da ake samu ta hanyar auren zumunci sun hada da: Ciwon ta\u0253in hankali da tawaya ta halitta.<\/p>\n<\/div>\n<div class=\"css-hl9dz2-GridComponent e57qer20\" dir=\"ltr\">\n<p class=\"css-qg6qrj-Paragraph e1cc2ql70\" dir=\"ltr\">A cewar likitan, bincike ya nuna ciwon na gado na haifar da yawan yin \u0253ari. Haka kuma yakan iya kara cutuka da ake gada kamar yawan zubar da jini.<\/p>\n<\/div>\n<div class=\"css-hl9dz2-GridComponent e57qer20\" dir=\"ltr\">\n<p class=\"css-qg6qrj-Paragraph e1cc2ql70\" dir=\"ltr\">&#8220;Ko a kwanakin baya an gano wasu ma&#8217;aurata a \u0199aramar hukumar batsari ta jihar Katsina wa\u0257anda suka kasance \u01b4a\u01b4an maza zur, wato uban matar da uban mijin Hassan ne da Hussaini, sai suka ha\u0257a \u01b4a\u01b4ansu aure.<\/p>\n<\/div>\n<div class=\"css-hl9dz2-GridComponent e57qer20\" dir=\"ltr\">\n<p class=\"css-qg6qrj-Paragraph e1cc2ql70\" dir=\"ltr\">&#8220;To \u01b4a\u01b4an nasu ne suka dinga haifar \u01b4a\u01b4a masu tawayar halitta, wato ba su da gurbin idanuwa, sannan wani hancinsa ya kwalma\u0257e da sauransu.<\/p>\n<\/div>\n<div class=\"css-hl9dz2-GridComponent e57qer20\" dir=\"ltr\">\n<p class=\"css-qg6qrj-Paragraph e1cc2ql70\" dir=\"ltr\">&#8220;To wannan duk ba komai ya jawo ba sai abin da ake kira Fraser II syndrome wato wasu \u0199wayoyin halitta na gado da suke da tawaya da ake samu daga jikin dukkan iyayen biyu da ke da ala\u0199a ta jini,&#8221; kamar yadda Dr Musa ya shaida wa BBC.<\/p>\n<\/div>\n<h2 class=\"css-pzu2gg-SubHeading e14hemmw1\" id=\"Kansar-ido\" tabindex=\"-1\">Kansar ido<\/h2>\n<div class=\"css-hl9dz2-GridComponent e57qer20\" dir=\"ltr\">\n<p class=\"css-qg6qrj-Paragraph e1cc2ql70\" dir=\"ltr\">Auren zumunci kan iya janyo wata nau&#8217;in cuta ta kansar ido, kamar yadda tsohuwar babbar jami&#8217;ar shirin ta\u0199aita cutar kansa ta Najeriya, Dr. Ramatu Hassan ta bayyana a wata hira da BBC.<\/p>\n<\/div>\n<div class=\"css-hl9dz2-GridComponent e57qer20\" dir=\"ltr\">\n<p class=\"css-qg6qrj-Paragraph e1cc2ql70\" dir=\"ltr\">Cutar na fitowa ne a dai-dai inda ya kamata ido ya gani, sai a haifi yaro da ita a hankali a hankali tana ci gaba da girma, yayin da yaro ya kamata ya fara tafiya sai ya ri\u0199a tuntube kamar yadda likitar ta bayyana.<\/p>\n<\/div>\n<div class=\"css-hl9dz2-GridComponent e57qer20\" dir=\"ltr\">\n<p class=\"css-qg6qrj-Paragraph e1cc2ql70\" dir=\"ltr\">Likitar ta ce auren zumunci ko na dangi da ake yi tsakanin mutane kan yi sanadin a haifi yaro mai irin wannan lalurar.<\/p>\n<\/div>\n<div class=\"css-hl9dz2-GridComponent e57qer20\" dir=\"ltr\">\n<p class=\"css-qg6qrj-Paragraph e1cc2ql70\" dir=\"ltr\">Kasashen da ke da yawan auren zumunci kamar arewacin Najeriya na da yawan cutar kamar yadda likitar ta bayyana.<\/p>\n<\/div>\n<div class=\"css-hl9dz2-GridComponent e57qer20\" dir=\"ltr\">\n<p class=\"css-qg6qrj-Paragraph e1cc2ql70\" dir=\"ltr\">&#8220;Irin wannan cuta ta kansar ido na samuwa ga jarirai tun suna cikin ciki, saboda gado ake yi yawanci, kuma yana faruwa a inda ake yawan yin auren dangi, don haka akwai yiwuwar idan aka ci gaba da auren dangi to kuwa za a ci gaba da samun cutar,&#8221; in ji ta.<\/p>\n<\/div>\n<div class=\"css-hl9dz2-GridComponent e57qer20\" dir=\"ltr\">\n<p class=\"css-qg6qrj-Paragraph e1cc2ql70\" dir=\"ltr\">Masana kiwon lafiya sun bayar da shawarwari cewa samun bayanan likita game da \u0199wayar halitta abu ne mai muhimmanci ga dangi.<\/p>\n<\/div>\n<div class=\"css-hl9dz2-GridComponent e57qer20\" dir=\"ltr\">\n<p class=\"css-qg6qrj-Paragraph e1cc2ql70\" dir=\"ltr\">NHS ta ce Bayanan za su yi amfani ga duk wanda ke da matsala ta gado a danginsa ko kuma wa\u0257anda ke da irin wannan damuwar.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Auren zumunci ko na dangi ba sabon abu ba ne tsakanin \u0199abilu, inda wasu \u0199abilun suke bayar da matu\u0199ar muhimmanci a kansa domin inganta dangantakar da ke tsakaninsu. Sai dai duk da auren zumunci da ake yi tsakanin \u01b4ar wa da \u0257an \u0199ane, da kuma makamantansu yana da fa&#8217;idoji ta \u0253angaren zamantakewa da kuma \u0199ara [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":289634,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","jetpack_publicize_message":"","jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":false,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","default_image_id":0,"font":"","enabled":false},"version":2}},"categories":[2681,14571],"tags":[11530],"class_list":["post-289633","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-hausa","category-health","tag-bbc-hausa"],"jetpack_publicize_connections":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arewa.ng\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/289633","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/arewa.ng\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arewa.ng\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arewa.ng\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arewa.ng\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=289633"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arewa.ng\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/289633\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arewa.ng\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/289634"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arewa.ng\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=289633"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arewa.ng\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=289633"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arewa.ng\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=289633"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}